Login Witaj w portalu HANUMAN.pl
28.07.2017, godz. 10:41

Muzyka Indii

Style i wykonawcy w muzyce klasycznej Indii Północnych

 

Niniejszym prezentujmy Państwu cykl esejów o muzyce Indii północnych. Stanowia one usystemetyzowany zbiór, który warto studiować w odpowiedniej kolejnoci, jak sugerują numery przy tytułach. Sukcesywnie publikować będziemy kolejne eseje o tej tematyce.

 

Życzymy miłej lektury!

 

 

 

Wyślij znajomemu Wersja do Wydruku

Taniec kuchipudi. Wykład XX.

 
Zwany także Kuchipudi Bhagawatam, Kuchipudi Yakshaganam, Kuchipudi Bharatam. W czasach, gdy zaczęto notować staranniej jego historię, był on sztuką uprawianą przez wajsznawickich braminów z Andhra Pradesh, którzy przez 8 miesięcy w roku jeździli po terenach wiejskich i wykonywali spektakle taneczno - teatralne (materiał opieram na Rajy i Radhy Reddy: „Kuchipudi”, Dances of India, Wisdom Tree, New Delhi).
Wyślij znajomemu Wersja do Wydruku

Tantryzm i płeć rag. Wykład VI.

 
Tantryzm, jako jeden z dominujących w indyjskim średniowieczu nurtów filozoficzno – religijnych miał ogromne, być może największe znaczenie dla ukształtowania się najstarszych znanych nam dzisiaj pokładów indyjskiej muzyki klasycznej. Za te dziedzictwo wypada uznać północnoindyjski styl dhrupad, który nadał silne formotwórcze piętno nowszym, wyrastającym z niego stylistykom, najczęściej obecnie kojarzącym się z klasyczną muzyką Indii. Wbrew obiegowym opiniom o starożytności muzyki Południowych Indii, na którą rzekomo nie wpłynął islam, przez co bywa często określana jako „czystsza, starsza”, najdawniejsze muzyczne oblicze Indii, przynajmniej jeśli chodzi o muzykę artystyczną, nadal znajduje się na Północy Subkontynentu.
Wyślij znajomemu Wersja do Wydruku

Natyashastra i rasy. Wykład V.

 
Będziemy dziś mówić o okresie kiedy powstała (albo raczej została opisana po raz pierwszy) w Indiach swego rodzaju trójjedyna chorea, sangita łącząca ze sobą muzykę, taniec i słowo. Albo też wiążąca sztukę teatralną ze sztuką muzyczną. Dzisiejszy wykład wprowadzi pojęcie najistotniejsze dla estetyki sztuki indyjskiej. Będą nim rasy. Choć Natyashastra jest traktatem o teatrze, zaś sztuka muzyczna, zwłaszcza w Indiach północnych, jest  często obecnie odbierana w opozycji do szeroko pojętych sztuk scenicznych, to nie powinniśmy się tym zrażać – to, co mówi Natyashastra o rasach ma absolutnie centralne znaczenie dla sztuki muzycznej. Współczesna klasyczna muzyka Indii, mimo postulowanej na Północy abstrakcji, to nadal dramat, tyle że bez aktorów. Umożliwiają to zawarte w niej rasy. Zobaczmy wpierw Anitę Ratnam.
Wyślij znajomemu Wersja do Wydruku

Lekcja Fahimuddina Dagara

Tu można zobaczyć fragment lekcji jednego z największych indyjskich śpiewaków dhrupad, Ustada Fahimuddina Dagara, zmarłego niedawno, nagrany przez wielkiego indyjskiego muzykologa i jednego z uczniów Fahimuddina - Irfana Zuberi. Oto link - http://vimeo.com/27544998 .

Wyślij znajomemu Wersja do Wydruku

Pusta muzyka

 
 
Czymże jest muzyka? Malownicze tony
poprzez nicość płyną. Ktoś w sitaru struny
nagle dziś uderza, wokół puste wzory
tańczą niewidzialnie, jak deszcz bez swej burzy.
 
Wyślij znajomemu Wersja do Wydruku

Gwiezdny rytm. (zainspirowany indyjską filozofią rytmu)

Tylko rytm powraca burząc wodę zdarzeń,
niszcząc jej odbicia, tworząc linie nowe,
z siebie wyrzucony biciem bębnów w szale
gwiezdnej pustki czasu, która lśni przez ogień.
 
Wyślij znajomemu Wersja do Wydruku

Fragment koncertu Jacka Tabisza z III Dni Indyjskich 2010

Link do fragmentu recitalu Jacka Tabisza na indyjskim flecie bansuri w ramach Nocy Muzeów 2010 w Muzeum Etnograficznym we Wrocławiu i jednocześnie w ramach III Dni Indyjskich - http://www.youtube.com/watch?v=Jtxwvc19bGQ . Również w tym samym wykonaniu są dostępne nagrania związane z rekonstrukcją antycznej, rzymskiej techniki tibiae multiplex, analogicznej do indyjskiej algozy - http://www.youtube.com/watch?v=McEKvBhPuFE .

Wyślij znajomemu Wersja do Wydruku

35. Zubin Mehta. Indyjski mistrz europejskiej muzyki klasycznej.

 
   W przerwie pomiędzy kolejnymi esejami o klasycznej muzyce hindustańskiej pragnąłbym przedstawić pokrótce sylwetkę jednego z największych dyrygentów naszych czasów, a wywodzącego się przy tym z Mumbaju. Choć pośród mistrzów batuty konkurencja od dawna jest przeogromna, to mimo to niemal każde nagranie Maestro Zubina ma w sobie coś ciekawego, świeżego, i jest obdarzone wysokiej klasy artyzmem. Już od dawna noszę w pamięci niektóre wyprawy mumbajczyka w stronę muzyki Beethovena, takie jak choćby unikalne wrażenie przestrzeni w IX symfonii, albo cudowny wręcz akompaniament do kompletu koncertów fortepianowych mistrza z Bonn z Filharmonikami Wiedeńskimi i Vladimirem Ashkenazy’m.
Wyślij znajomemu Wersja do Wydruku

34. Kirana Gharana. Bhimsen Joshi. Część III. Próba portretu.

 
   Pandit Bhimsen Joshi skomponował wiele nowych rag. Spośród nich szczególnie znaczenie ma raga Kalashree. Znalazła ona wielkie uznanie u wybitnych muzyków, w szczególności zaś u Amira Khana i u wielkiego sitarzysty, Nikhila Banerjee’go, którzy chętnie włączali ją do programów swoich koncertów. Nikhil nagrał z nią nawet płytę. Wśród innych znanych rag Kirańczyka wypada wymienić Lalit – Bhatiyar i Marwa – Shree. W przeciwieństwie do wielu innych łączonych rag, twórca nie zatarł w nich głębi elementów składowych uzyskując przy tym nową jakość.
Wyślij znajomemu Wersja do Wydruku

33. Kirana Gharana. Bhimsen Joshi. Część II. Wielki rzeźbiarz dźwięku.

 
   Krytyczna opinia na temat głosu Bhimsena wyrażona, być może, przez aktora Sanyala, musi się dziś wydawać niezwykła. Obok Bade Ghulama Ali Khana głos Bhimsena Joshiego należy bowiem zdecydowanie do najpiękniejszych w muzyce hindustańskiej. Niedawno ukazał się album Saregamy Kooh-i-Noor”, prezentujący wczesne nagrania artysty pochodzące (zapewne) ze wczesnych lat współpracy z Radiem Mumbajskim. Dwupłytowy komplet zawiera przede wszystkim bhajany i thumri, gdyż, jak wiemy, Bhimsen w tych latach nie znał jeszcze szerokiego wachlarza klasycznych rag. Słuchając tego ciekawego dokumentu łatwo zrozumiemy, że zarzuty wobec aparatu wokalnego Kirańczyka nie były w pełni nieuzasadnione. Rejestry głosu nie są jeszcze homogenicznie wyrównane, zdarzają się nagłe załamania wolumenu. Do tego Bhimsen interpretuje proste religijne pieśni bez chęci nadania im bardziej wyrafinowanego kształtu, jak czynią to: znakomicie klasycyzująca Shruti Sadolikar Katkar i pełen nieokiełznanej wyobraźni Jasraj.

Wydarzenia

Brak nadchodzących wydarzeń

Translator

  • Arabic
  • Bulgarian
  • Catalan
  • Chinese Simplified
  • Chinese Traditional
  • Croatian
  • Czech
  • Danish
  • Dutch
  • English
  • Filipino
  • Finnish
  • French
  • German
  • Greek
  • Hebrew
  • Hindi
  • Indonesian
  • Italian
  • Japanese
  • Korean
  • Latvian
  • Lithuanian
  • Norwegian
  • Portugese
  • Romanian
  • Russian
  • Serbian
  • Slovak
  • Slovenian
  • Spanish
  • Swedish
  • Ukrainian
  • Vietnamese

Migawka z Galerii

Sulochana Brahaspati
Przeglądaj album

Co nowego

ARTYKUŁY

Brak nowych artykułów

KOMENTARZE ostatnich 7 dniach

Brak nowych komentarzy

MEDIA GALLERY Ostatnie 7 Dni

No new media items

Kto jest Online

Gość: 6